Wat zijn obligaties?

Wil je weten wat obligaties zijn? Dan ben je op deze pagina aan het juiste adres! We beschrijven hier uitgebreid de betekenis van een obligatie.

Wat zijn obligaties?

Een obligatie is een lening uitgegeven door de overheid of door een bedrijf. Obligaties zijn schuldbewijzen. Wanneer je een obligatie koopt, ontvang je hiervoor doorgaans een vooraf afgesproken rentepercentage. Het is ook mogelijk om actief te handelen in de waarde van obligaties. Op deze pagina lees je wat een obligatie precies is en waar je op moet letten.

Obligatie uitleg: hoe is een obligatie opgebouwd?

Een obligatie is opgebouwd uit verschillende onderdelen. De betekenis van een obligatie kan je hier uit afleiden:

  • Coupure: het bedrag van de obligatie.
  • Rente: de rente die je ontvangt over de obligatie.
  • Looptijd: de periode waarna de obligatie wordt afgelost.

Obligatie uitleg in het kort

  • Obligaties zijn schulden uitgegeven door bedrijven of overheden.
  • Obligaties zijn per definitie een effect met een vast inkomen. Dit inkomen wordt uitbetaald met rente.
  • De prijzen van obligaties bewegen in tegengestelde richting met de rente. Bij een stijgende rente, nemen de obligatie prijzen af. Bij een dalende rente nemen de prijzen van obligaties juist toe.
  • Obligaties hebben een verloopdatum waarop het nominale bedrag moet worden terugbetaald. Wanneer dit niet gebeurt kan de uitgevende instantie failliet verklaart worden.

Hoe werkt de obligatie handel?

De obligatiehandel werkt via een primaire en secundaire markt. Op de primaire markt worden de obligaties uitgegeven. Dit gebeurt vaak via een selectie banken in coupures van € 1000 of een veelvoud daarvan. De obligaties die bedoeld zijn voor de particuliere markt zijn doorgaans goedkoper dan de obligaties die bedoeld zijn voor institutionele partijen.

Wanneer je een obligatie hebt gekocht, kan je deze doorgaans weer verhandelen op de secundaire markt. De prijs van een obligatie kan schommelen door veranderingen in de marktomstandigheden. Door op het juiste moment obligaties te kopen en verkopen kan je een positief rendement behalen.

De waarde van een obligatie

Op de secundaire markt kan de waarde van een obligatie schommelen. De nominale waarde kan €100 bedragen, maar hij kan verhandeld worden voor €102. In dit geval betaal je 2% meer dan het bedrag dat je aan het einde van de looptijd terugontvangt. Dit kan gebeuren wanneer de marktrente lager ligt dan die van de obligatie.

Wat zijn de voordelen van obligaties?

Obligaties worden vooral gekocht door beleggers om meer stabiliteit aan te brengen binnen hun portefeuille: de risico’s van obligaties liggen namelijk een stuk lager dan de risico’s van aandelen. Alleen wanneer de verstrekker van de obligatie failliet gaat, bestaat er de mogelijkheid dat je al je geld verliest. In de meeste gevallen zul je de afgesproken rente plus aflossing dus altijd ontvangen. 

Een groot nadeel van het beleggen in aandelen is het feit dat er geen zekerheid is. De koersen kunnen enorm stijgen maar hebben ook grote dalingen laten zien in de afgelopen jaren. Het is dan ook verstandig om je risico’s zoveel mogelijk te spreiden. Door het kopen van obligaties is het mogelijk om je verliezen bij dalende aandelenkoersen zoveel mogelijk te compenseren. 

Hoe kan je winst behalen met obligaties?

Nu je weet wat een obligatie is, wil je natuurlijk ook weten hoe je winst kunt behalen met obligaties. Dit kan je doen via de couponrente en via het koersrendement.

Couponrente

De meeste obligaties keren rente uit, dit wordt ook wel de couponrente genoemd. Doorgaans wordt de couponrente op maandelijkse basis uitbetaald. Dit kan zowel een vast als een variabel percentage zijn. Variabele percentages hangen bijvoorbeeld samen met de hoogte van Euribor. De rente wordt vaak één keer per jaar uitgekeerd. Wanneer de obligatie meerdere eigenaren had binnen deze periode, dan wordt de rente eerlijk verdeeld.

Koersrendement

Het is ook mogelijk om winst te behalen met obligaties doordat de waarde van de obligatie stijgt. Je kunt obligaties namelijk net zoals aandelen vrij verhandelen. De koers van obligaties worden door verschillende factoren bepaald. Wanneer de marktrente daalt, neemt de waarde van de obligatie doorgaans toe. Ook een verbeterde kredietwaardigheid van de uitgever kan tot een hogere koers leiden. Ten slotte wordt de prijs ook bepaald door het spel van vraag en aanbod naar de specifieke obligatie.

Wat voor obligaties zijn er?

Er bestaan verschillende soorten obligaties. Maar welke obligaties zijn dat? Je hebt gewone obligaties, achtergestelde obligaties, perpetuele obligaties en converteerbare obligaties.

Wat zijn gewone obligaties?

De meest voorkomende obligatie, is de gewone obligaties. Normale obligaties hebben geen speciale kenmerken.

Wat zijn achtergestelde obligaties?

Wanneer de achterliggende partij failliet gaat, krijg je pas later betaald met een achtergestelde obligatie. Achtergestelde obligaties zijn dus risicovoller dan normale obligaties. Vanwege het hogere risico, ontvang je doorgaans meer rente bij de achtergestelde obligatie.

Wat zijn perpetuele obligaties?

Dit zijn obligaties zonder vooraf bepaalde looptijd. Deze obligaties worden dus niet op een bepaald moment afgelost en kunnen dus oneindig lang open blijven bestaan. Bij sommige obligaties kan het bedrijf alsnog besluiten om de obligatie op een moment af te lossen tegen een vaste prijs.

Wat zijn converteerbare obligaties?

Converteerbare obligaties zijn obligaties die kunnen worden omgezet naar aandelen van het bedrijf. Er wordt doorgaans van tevoren vastgesteld hoeveel aandelen je zou kunnen ontvangen voor één obligatie.

Wat is een floating rate note?

Dit type obligatie heeft geen vaste rente. De rente beweegt doorgaans mee met de marktrente. Het voordeel van deze obligatie is dat je bij een stijgende rente ook een hoger rendement behaalt. Een dalende rente verlaagt het rendement echter. Doordat de rente meebeweegt met de marktrente is de prijs van dit type obligatie doorgaans minder beweegelijk.

Wat is een zero-coupon obligatie?

Een zero-coupon obligatie betaalt geen rente uit. Deze obligatie wordt met korting verkocht. Aan het einde van de looptijd ontvang je als obligatiehouder dan een grotere som geld terug.

Wat is een oproepbare obligatie?

Een oproepbare of callable obligatie kan voor de verloopdatum worden teruggeroepen. Dit type obligatie is risicovoller voor de belegger. Wanneer de obligatie meer waard wordt doordat de marktrente daalt, kan de instantie achter de obligatie deze weer terugkopen.

Wat is een put obligatie?

Een put obligatie of puttable obligatie is een obligatie die door de obligatie afnemer kan worden terug verkocht. Op die manier kan de obligatiehouder zich beschermen tegen een stijgende marktrente. Hier moet je als belegger wel wat voor inleveren. Je ontvangt bijvoorbeeld een lager rentepercentage over dit type obligatie.

Wat zijn de risico's van obligaties?

Obligaties nemen verschillende risico's met zich mee. 

Kredietwaardigheid van obligaties

Net zoals bij aandelen heeft elke obligatie een bepaald risico. Dit risico hangt onder andere af van de kredietwaardigheid van de kredietverstrekker en het is dan ook belangrijk om na te gaan of het bedrijf of de overheid achter de obligatie zich in financiële problemen bevindt. Het grootste risico van beleggen in obligaties is het niet ontvangen van het bedrag dat je uitgeleend hebt aan het einde van de looptijd vanwege een faillissement.

Normaal gesproken zijn overheden kredietwaardiger dan bedrijven. In de recente schuldencrisis is het echter gebleken dat ook overheden obligatieleningen soms niet meer kunnen terugbetalen. Obligaties uitgegeven door de Griekse overheid waren in die tijd bijvoorbeeld niet erg veilig.

Het renterisico

De ontwikkeling van de marktrente bepaalt hoe aantrekkelijk je obligatie belegging is. Wanneer de marktrente toeneemt, daalt de waarde van je obligatie. Het is voor beleggers dan aantrekkelijker om nieuwe obligaties te kopen, aangezien ze daar een hogere rente op ontvangen. Je loopt dus het risico dat je met een obligatie relatief minder uitbetaald krijgt.

Inflatierisico

Over tijd neemt de waarde van je geld af. Dit komt doordat het prijspeil toeneemt: dit noemen we ook wel de inflatie. Aan het einde van de looptijd van een obligatie ontvang je het bedrag dat je hebt geïnvesteerd terug. Dit bedrag is aan het einde van de looptijd echter minder waard dan aan het begin van de looptijd. Wanneer de rente hier niet voor compenseert, kan je reële rendement dus negatief zijn.

Valutarisico

In sommige gevallen kan je ook te maken krijgen met een valutarisico. Dit is het geval wanneer je een obligatie koopt in een vreemde valuta. Wanneer je eigen valuta vervolgens in waarde daalt, kan je een verlies leiden over je belegging. Let daarom extra op met beleggingen in obligaties die genoteerd staan in een vreemde valuta.

Conclusie risico en rendement obligaties

Het grootste risico van beleggen in obligaties is dus het niet terugkrijgen van het uitgeleende bedrag. Risico en rendement zijn altijd met elkaar verbonden: wanneer het risico van een obligatie hoger ligt, zal ook het rentepercentage hoger liggen. Beleggers zijn in zo’n geval immers alleen bereid om geld uit te lenen wanneer ze een vergoeding ontvangen voor het risico dat ze lopen.

Wanneer je obligaties gaat kopen kan je gebruik maken van de rapportcijfers van de kredietwaardigheid uitgegeven door agentschappen als Standard & Poors, Moody’s en Fitch. Hierbij is een AAA-status erg veilig en een DDD-status erg onveilig. Op die manier kan je de risico’s van een obligatie inschatten en hierop anticiperen. Op de website van Standard & Poor bekijk je actuele beoordelingen van ondernemingen en overheden.

standaard and poor

Belastingen op obligaties

In Nederland betaal je op obligaties een vast tarief in box 3. Het bedrag dat je aan rente ontvangt maakt hiervoor niet uit. Met de lage rentes kan je door deze belasting een verlies behalen met je obligatie belegging. Wil je meer weten over de belastingen op beleggen? Lees dan ons artikel over dit onderwerp:

belastingen beleggen

Nu weet je wat obligaties precies zijn. Maar weet je ook hoe je kunt beleggen in obligaties? In het artikel beleggen in obligaties gaan we verder in op het beleggen in obligaties. 

Pagina in het Engels

Handige links: aan de slag met beleggen

Plaats een reactie

Heb je een vraag? Of heb je een interessante mening? Plaats een reactie!

Comments powered by CComment